Ριζική και δημοκρατική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση

-        Για τον ΣΥΝ η παιδεία αποτελεί μια μοναδική αξία, αναντικατάστατο αγαθό για κάθε άνθρωπο προσωπικά και για την κοινωνία στο σύνολό της. Στο σύστημα των ιδεών της σύγχρονης Αριστεράς κατέχει κεντρική θέση για το ρόλο της στην επίτευξη της προσωπικής πληρότητας, στην απελευθέρωση από προκαταλήψεις και αναχρονισμούς, στην αντιμετώπιση της κοινωνικής ανισότητας και στην ανάπτυξη των πιο πολύτιμων αξιών του ανθρώπινου πολιτισμού. Επιπλέον, σήμερα, με την ανάδειξη της γνώσης, της επιστήμης, της πληροφορίας σε άμεσες παραγωγικές δυνάμεις, με ισχύ που δεν έχει προηγούμενο, η παιδεία καθίσταται αναγκαία προϋπόθεση για να μπορούν οι οργανωμένες κοινωνίες να αξιοποιούν τα σύγχρονα επιτεύγματα, να αντιμετωπίζουν τις προκλήσεις ενός ανοικτού, όσο και ανταγωνιστικού κόσμου, να διαφυλάσσουν την πολιτιστική τους κληρονομιά και την ανεξάρτητη πολιτική τους οντότητα.

-        Στην αντίληψη που θέλει την παιδεία υπηρέτη των τρεχουσών αναγκών της οικονομίας ο ΣΥΝ αντιπαραθέτει την αντίληψη ενός αυτόνομου ρόλου της παιδείας, που ωστόσο δεν περιφρονεί το έδαφος της πραγματικότητας.

-        Στην αντίληψη που θέλει την παιδεία μηχανισμό διάπλασης προεπιλεγμένων προτύπων ο ΣΥΝ αντιπαραθέτει την αντίληψη ότι η παιδεία πρέπει να προσφέρει τη δυνατότητα ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας ενός κριτικά σκεπτόμενου ανθρώπου, που μπορεί να κατανοεί τα προβλήματα της κοινωνίας και του περιβάλλοντος και να παρεμβαίνει ενεργητικά και θετικά για την αντιμετώπισή τους.

-        Είναι κοινή διαπίστωση ότι το ζήτημα της παιδείας συνδιαμορφώνει τον πυρήνα των προβλημάτων της ελληνικής κοινωνίας.

-        Είναι τεκμηριωμένη και αποδεδειγμένη η καθολική δυσαρέσκεια της ελληνικής κοινωνίας για το εκπαιδευτικό μας σύστημα.

-        Παρ’ όλα αυτά, η δημοκρατική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση παραμένει ένα διαρκές αίτημα της ελληνικής κοινωνίας, αν και οι «μεταρρυθμίσεις» διαδέχονται ταχύτατα η μία την άλλη αποδεικνύοντας και με αυτό τον τρόπο τις λαθεμένες και αναποτελεσματικές πολιτικές επιλογές που τις επέβαλαν.

-        Η τελευταία εκπαιδευτική «μεταρρύθμιση» που προωθεί η κυβέρνηση έχει συντηρητικό και αντιεκπαιδευτικό χαρακτήρα. Εντείνει την εκπαιδευτική ανισότητα σε βάρος των παιδιών των εργαζομένων και των κοινωνικά αποκλεισμένων και φράζει τις ευκαιρίες των νέων.

-        Δεν αλλάζει το σχολείο, αλλά επικεντρώνεται σε εξεταστικά και διοικητικά μέτρα που δημιουργούν μη αναστρέψιμες καταστάσεις στην εξέλιξη των νέων. Όχι μόνο δεν αποτελεί αναβάθμιση του εκπαιδευτικού συστήματος, αφού δεν απαντάει στα βασικά προβλήματα της εκπαίδευσης και της ελληνικής κοινωνίας, αλλά το απορρυθμίζει. Ενισχύει την ιδιωτική εκπαίδευση, έχοντας ήδη μετατοπίσει το μισό κόστος παιδείας στον οικογενειακό προϋπολογισμό.

-        Υποβαθμίζει την Τεχνική Επαγγελματική Εκπαίδευση.

-        Στραγγαλίζει τον πολιτιστικό ρόλο του Λυκείου πχ Περιβαντολλογική εκπαίδευση 

Πιστεύουμε ότι μία ριζική δημοκρατική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση θα πρέπει να προωθεί είτε άμεσα είτε σταδιακά και προγραμματισμένα, τις εξής επιδιώξεις: 

Μία άλλη αντίληψη για την εκπαιδευτική πολιτική.

·        Κατάργηση των πρόσφατων νομοθετικών ρυθμίσεων και άμεση έναρξη διαλόγου με τους αρμόδιους φορείς και τις πολιτικές δυνάμεις για τη διαμόρφωση ενός σύγχρονου θεσμικού πλαισίου για την εκπαίδευση όλων των βαθμίδων.

·        Ομαλή και απρόσκοπτη έναρξη, κάθε χρόνο, των μαθημάτων από το Σεπτέμβριο με έγκαιρους διορισμούς, μεταθέσεις, αποσπάσεις, αποστολή βιβλίων, προγραμματισμό.

Αύξηση των δαπανών για την παιδεία με άμεσο στόχο στο 5% του ΑΕΠ.

Διοίκηση της εκπαίδευσης συλλογική, δημοκρατική και αξιοκρατική.

Χωρισμό του κράτους από την εκκλησία. Μη πραγματοποίηση των σχεδίων για εκκλησιαστικά εκπαιδευτήρια.

Ενεργή συμμετοχή των γονιών στα εκπαιδευτικά πράγματα.

Αξιοποίηση των ΜΜΕ και των διαδικτύων και όλης της σύγχρονης τεχνολογίας.

·        Διαφάνεια στην χρησιμοποίηση ευρωπαϊκών κονδυλίων 

Παιδεία: Δικαίωμα για όλους – όχι προνόμιο.

·        Γενίκευση της προσχολικής αγωγής με πλήρες ωράριο, που να καλύπτει τις ανάγκες των εργαζομένων.

·        Ολοήμερο δημοτικό για όλα τα παιδιά με οργανωμένο, πλούσιο πρόγραμμα μάθησης και δραστηριοτήτων και όχι απλώς διευρυμένη «φύλαξη».

·        Πρωινή λειτουργία όλων των σχολείων σε κατάλληλες εγκαταστάσεις.

·        Μέτρα ενισχυτικής παρέμβασης για την αντιμετώπιση του αναλφαβητισμού και της σχολικής αποτυχίας, ως οργανικό στοιχείο του σχολείου.

·        Κατάλληλα και επαρκή μέτρα για την αντιμετώπιση των δυσκολιών που συναντούν τα παιδιά με ειδικές ανάγκες, που σέβονται τις ιδιαιτερότητές τους και τις υπηρετούν σωστά.

·        Ανανέωση των προγραμμάτων διδασκαλίας και των διδακτικών βιβλίων ανά πενταετία με διαφανείς διαδικασίες.

·        Εκσυγχρονισμός των διδακτικών μεθόδων και των μέσων διδασκαλίας.

·        Διαπολιτισμική προσέγγιση της γνώσης και ανάπτυξη πολιτικών κατά του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και των διακρίσεων.

·        Ειδική μέριμνα για τα παιδιά των μεταναστών/στριών.

·        Διαφυλική προσέγγιση της εκπαίδευσης. Μάθημα ισότητας των φύλων.

·        Αναβαθμισμένη και επαρκής διδασκαλία των ξένων γλωσσών με παροχή κατάλληλης πιστοποίησης.

·        Επαρκείς σχολικές βιβλιοθήκες ολοήμερης λειτουργίας, εφοδιασμένες με σύγχρονα μέσα πληροφόρησης και αναγνωστήρια.

·        Ανάπτυξη απογευματινών προγραμμάτων καλλιτεχνικής παιδείας και αθλητικής δραστηριότητας στα σχολεία.

·        Μέτρα και θεσμοί ψυχολογικής και κοινωνικής υποστήριξης των μαθητών. Σεξουαλική αγωγή. 

Σύγχρονο Ενιαίο Λύκειο – Ελεύθερη πρόσβαση στην τριτοβάθμια.

·        Άμεση καθιέρωση δεκάχρονης υποχρεωτικής εκπαίδευσης και σταδιακή διεύρυνσή της σε δωδεκάχρονη.

·        Ενιαίο Λύκειο θεωρίας και πράξης ανοιχτό για όλους, με σύγχρονο πρόγραμμα μαθημάτων γενικής παιδείας και επιλογών.

·        Επαρκές και σύγχρονο δίκτυο τεχνικής επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης ως συστατικό στοιχείο της δημόσιας εκπαίδευσης.

·        Αύξηση του αριθμού εισακτέων στα ΑΕΙ-ΤΕΙ κατά 25% το χρόνο με ανάλογη αύξηση του διδακτικού προσωπικού και της υποδομής, ώστε σε μία τριετία να είναι ελεύθερη η πρόσβαση σ΄αυτά. Στόχος τελικός είναι η ελεύθερη πρόσβαση στην ανώτατη παιδεία.

·        Αξιοκρατικός τρόπος επιλογής για τα τμήματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, γα τα οποία οι υποψήφιοι είναι περισσότεροι από τις θέσεις, που θα βασίζεται στη μοριοποίηση των μαθημάτων επιλογής που απαιτούν τα διάφορα τμήματα και εξετάζονται με γενικές εξετάσεις του απολυτηρίου και της σειράς που κατέχει το τμήμα στις προτιμήσεις του ενδιαφερομένου. Στα τμήματα στα οποία οι θέσεις επαρκούν γίνεται απ΄ευθείας εγγραφή. 

Άμεσα μέτρα για την ανακούφιση των μαθητών του Λυκείου.

·        Να διασφαλιστεί ουσιαστικά και μόνιμα η «δεύτερη ευκαιρία» για τους μαθητές και μαθήτριες της Α΄ και Β’Λυκείου.

·        Οι εξετάσεις της Β’ Λυκείου να μην είναι πανελλαδικές και, κυρίως, να μη λαμβάνονται υπόψη στο βαθμό του απολυτηρίου.

·        Αλλαγή των ποσοστών που προσμετρούν για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια ανάμεσα στο απολυτήριο και τα μαθήματα ειδικότητας ή μείωση των εξεταζόμενων μαθημάτων. 

Ποιοτικά αναβαθμισμένη τριτοβάθμια εκπαίδευση.

·        Σύγχρονη, ανοιχτή και δημοκρατικά οργανωμένη τριτοβάθμια εκπαίδευση.

·        Ελεύθερη και δωρεάν πρόσβαση των φοιτητών/τριών σε όλα τα επίπεδα της δημόσιας τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.

·        Πραγματική διεύρυνση της δημόσιας τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Δια βίου δυνατότητες φοίτησης των πολιτών στα ΑΕΙ και ΤΕΙ.

·        Κάλυψη των δαπανών που απαιτεί η διεύρυνση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης από τον κρατικό προϋπολογισμό, πολλαπλασιασμό και κάλυψη των οργανικών θέσεων διδακτικού και ερευνητικού προσωπικού των ΑΕΙ και ΤΕΙ.

·        Ανάπτυξη σε Ελλάδα και Ευρώπη διατμηματικών και διαπανεπιστημιακών συνεργασιών, υποστήριξη διεπιστημονικής και διακλαδικής κινητικότητας φοιτητών, διδασκόντων και ερευνητών/τριών.

·        Η ίδρυση κάθε νέας πανεπιστημιακής μονάδας να εξασφαλίζει την τήρηση της αρχής ότι «το Τμήμα αποτελεί τη βασική λειτουργική ακαδημαϊκή μονάδα και καλύπτει το γνωστικό αντικείμενο μιας επιστήμης».

·        Ανάπτυξη και διαπανεπιστημιακή δικτύωση των μεταπτυχιακών σπουδών και της έρευνας.

·        Σύνδεση ΑΕΙ και ΤΕΙ με τα δημόσια Ερευνητικά Ιδρύματα και Ινστιτούτα.

·        Πλήρης και αποκλειστική απασχόληση των μελών ΔΕΠ.

·        Υπαγωγή των όρων λειτουργίας του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου στις διατάξεις του Νόμου Πλαισίου για την Οργάνωση και Λειτουργία των ΑΕΙ.

·        Κατάργηση των Προγραμμάτων Σπουδών Επιλογής, όχι στην ίδρυση ιδιωτικών ή εκκλησιαστικών ΑΕΙ ή Πανεπιστημιακών Σχολών από ΝΠΔΔ. 

Μέτρα για την αναβάθμιση του εκπαιδευτικού.

·        Επαρκή παιδαγωγική κατάρτιση των εκπαιδευτικών ως προϋπόθεση διορισμού.

·        Συνεχή  επιμόρφωση με προγράμματα μικρής και μεγάλης διάρκειας.

·        Αύξηση των εκπαιδευτικών αδειών για μεταπτυχιακές σπουδές και μετεκπαίδευση.

·        Καθιέρωση εκπαιδευτικού μισθολογίου όλων των βαθμίδων. Ο μισθός του εκπαιδευτικού πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης να καθοριστεί στο 85% του μισθού του Λέκτορα.

·        Διορισμοί εκπαιδευτικών με βάση τα αντικειμενικά προσόντα και την εμπειρία τους  και όχι με εξετάσεις.

·        Αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου με στόχο τη στήριξη και την αναβάθμισή του. 

Ο ΣΥΝ για τη νεολαία 

Η νεοφιλελεύθερη πολιτική της Ν.Δ. και η νεοφιλελεύθερης έμπνευσης πολιτική της σημερινής κυβέρνησης έχουν ιδιαίτερα αρνητική επίδραση στη νέα γενιά. Η δραματική αύξηση της ανεργίας (15%), η υποβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης (3,7% του ΑΕΠ είναι οι δαπάνες για την παιδεία), η περιστολή του ελεύθερου χρόνου και η έξαρση της τοξικοεξάρτησης οδηγούν τους νέους και τις νέες σε τραγικά αδιέξοδα, σε κοινωνική, εν τέλει, περιθωριοποίηση. 

Ο ΣΥΝ υπερασπίζεται τα δικαιώματα της νέας γενιάς. Το πρόγραμμά του στοχεύει στη μείωση των οικονομικών και κοινωνικών ανισοτήτων μέχρι την εξάλειψή τους. Στην ανακατανομή, δηλαδή, των πόρων και του πλούτου, της εξουσίας, των ευκαιριών, στον επαναπροσδιορισμό των ρόλων των φύλων. 

Αποτελεί, επομένως, το καταλληλότερο πολιτικό πλαίσιο, προκειμένου η χάρτα των δικαιωμάτων της νέας γενιάς να βρίσκει πρακτική εφαρμογή. 

Η Ν.Δ. και το ΠΑΣΟΚ δεν διστάζουν να μιλούν στο όνομα των νέων. Να κόπτονται για το μέλλον τους. Αλλά είναι οι ίδιοι που ευθύνονται για τη σημερινή μιζέρια, για τα τραγικά αδιέξοδα. Είναι η ίδια η πολιτική τους που διευρύνει τις ανισότητες, υποβαθμίζει την αναπτυξιακή διάσταση της οικονομίας, περιφρονεί το δικαίωμα για πλήρη απασχόληση, αμφισβητεί, άμεσα ή / και έμμεσα, το δημόσιο χαρακτήρα του συστήματος υγείας, παιδείας και ασφάλισης. 

Όσο επικρατούν οι δικομματικές λογικές και πρακτικές, που συνεχώς αναδιανέμουν τον πλούτο προς όφελος των «εχόντων», υπονομεύουν την κοινωνική αλληλεγγύη, επιτείνουν τη συγκέντρωση της οικονομικής και πολιτικής εξουσίας, τροφοδοτούν τη διαπλοκή των συμφερόντων, πριμοδοτούν την αδιαφάνεια, εκτρέφουν τον αυταρχισμό, και ενθαρρύνουν τα εξωθεσμικά κέντρα ισχύος να παρεμβαίνουν στην πολιτική, δεν θα υπάρχει έδαφος για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που καταδυναστεύουν τους νέους και τις νέες. 

Γίνεται, επομένως, επιτακτικά αναγκαία η εναλλακτική πολιτική που προτείνει ο ΣΥΝ. 

Η καλύτερη υπεράσπιση των αναγκών και συμφερόντων της νέας γενιάς είναι η υποστήριξη του ΣΥΝ, ως της πολιτικής εκείνης δύναμης που: 

·        Θέτει ως προτεραιότητα τα ανθρώπινα δικαιώματα.

·        Αγωνίζεται για την επανιεράρχηση των δημοσίων δαπανών, προς όφελος της υγείας και παιδείας.

·        Παλεύει για τη μείωση των εξοπλισμών και των δαπανών για εξοπλισμούς. Τίθεται υπέρ της μείωσης της θητείας σε 12 μήνες και της εναλλακτικής θητείας. Επιδιώκει την αποστρατιωτικοποίηση της οικονομίας και διπλωματίας.

·        Στοχεύει στον εκδημοκρατισμό των διεθνών σχέσεων, στην άρση του χάσματος βορρά-νότου, στην ειρήνη και τον αφοπλισμό, τη συνεργασία και συνανάπτυξη των χωρών, στη φιλία των λαών.

·        Καταπολεμά τον ιμπεριαλισμό, τον εθνικισμό, το ρατσισμό, το σεξισμό, τη ξενοφοβία, τη μισαλλοδοξία.

·        Σέβεται το φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον. 

Χωρίς τις παραπάνω πολιτικές προϋποθέσεις και χωρίς εθνική για τους νέους/νέες στρατηγική, που να στηρίζεται σε αυτές, οι όποιες επί μέρους πρωτοβουλίες – ακόμα και καλών προθέσεων – δεν θα συντίθενται σε ένα όλο, δεν θα αποκτούν δυναμική, θα είναι καταδικασμένες σε αποτυχία.